Samenvatting

De Nederlandse economie draait nog steeds goed. In de regio Utrecht ligt de economische groei al enkele jaren boven het landelijk gemiddelde. Het ondernemersvertrouwen is hoog en het aantal bedrijven, met name zzp'ers, groeit jaarlijks.  

Kerncijfers

 2015201620172018
economische groei (% volumemutatie) Nederland2,02,22,92,5
economische groei (% volumemutatie) provincie Utrecht2,51,73,2-
economische groei (% volumemutatie) stadsgewest Utrecht3,02,43,2-
ondernemersvertrouwen Nederland40485856
ondernemersvertrouwen provincie Utrecht50443257
totaal aantal (bedrijfs)vestigingen in gemeente Utrecht34.56036.16837.10039.953
waarvan vestigingen met 0-1 werkzame personen26.46928.03328.85031.602
waarvan vestigingen met 2 of meer werkzame personen8.0918.1658.2508.351
aantal nieuw opgerichte bedrijven3.6993.7833.8305.173
waarvan vestigingen met 0-1 werkzame personen3.1723.2773.3444.699
waarvan vestigingen met 2 of meer werkzame personen527506486474
aantal opheffingen2.3242.4462.9632.364
aantal nieuw in Utrecht gevestigde bedrijven1.7281.8381.8371.819
aantal uit Utrecht vertrokken bedrijven1.5151.5661.7651.773

Bron: CBS; Conjunctuurenquête Nederland, bewerking Onderzoek; Provinciaal Arbeidsplaatsen Register (PAR), april 2018

Economie draait nog steeds goed

De Nederlandse economie groeide in 2018 met 2,5%, een iets lagere groei dan in 2017 (2,9%). Het CPB verwacht voor 2019 en 2020 een verder afvlakkende groei die in beide jaren uitkomt op 1,5%. De onzekerheden die de Nederlandse economie negatief kunnen beïnvloeden, blijven groot. In het buitenland gaat het om de ontwikkelingen rondom het handelsbeleid van de VS, de Brexit en de staat van de Chinese economie. In Nederland kan de groei lager uitvallen als geplande overheidsuitgaven niet doorgaan (bron: Centraal Economisch Plan 2019, CPB).

De volumegroei van het bruto regionaal product (BRP) is een maat voor de economische groei van een regio. De economie van het stadsgewest Utrecht groeide in 2017 met 3,2%. De groei was hiermee hoger dan in 2016 (2,4%). Vooral de bedrijfstak verhuur en overige zakelijke dienstverlening groeide in 2017 sterker dan in 2016. Een extra impuls kwam van de bedrijfstak informatie en communicatie, die omsloeg van een krimp naar een sterke groei. Van de grote steden kenden alleen stadsgewest Amsterdam (3,4%) en de regio rond Eindhoven (4,2%) een grotere groei (bron: CBS, Regionale Economie 2017).

Hoog ondernemersvertrouwen in provincie Utrecht

Het ondernemersvertrouwen geeft de stemming van het bedrijfsleven weer op basis van verwachte ontwikkelingen voor het komende jaar in omzet, personeel en investeringen van het eigen bedrijf. Het geeft daarmee de richting aan waarin het BRP zich naar verwachting zal ontwikkelen. Ondernemers in Nederland waren eind 2018 over het algemeen vrijwel even optimistisch over de toekomst van het eigen bedrijf dan een jaar ervoor (score 56). In de provincie Utrecht is het vertrouwen vorig jaar flink toegenomen (score 57). Eind 2017 waren ondernemers in provincie Utrecht minder positief (score 32). Sindsdien verwacht een groter deel van de ondernemers dat hun omzet en personeelssterkte gaat toenemen. Eind 2018 waren er minder ondernemers die verwachten dat hun investeringen in 2019 gaan toenemen.

Toename aantal bedrijven zet door

Het aantal nieuw opgerichte bedrijven en bedrijfsvestigingen is in de gemeente Utrecht al jaren hoog. Tussen april 2017 en april 2018 zijn ruim 5.000 nieuwe vestigingen (nieuw bedrijf of nieuwe vestiging van een bedrijf) opgericht, een cijfer dat een stuk hoger ligt dan in voorgaande jaren. De nieuw opgerichte bedrijven zijn in ruime meerderheid (91%) vestigingen met 0-1 werkzame personen, voor het grootste deel zzp-bedrijven. Doordat er meer bedrijven zijn bijgekomen (door oprichting of vestiging) dan dat er vertrokken of opgeheven zijn, is het totaal aantal vestigingen gegroeid tot bijna 40.000. Ruim driekwart van de vestigingen zijn vestigingen met 0-1 werkzame personen.

Meer snelgroeiende bedrijven

In Utrecht voldoet 1,9% van de bedrijfsvestigingen aan het criterium van een snelgroeiend bedrijf, d.w.z. een gemiddelde autonome groei (omzet en/of personeel) van ten minste 20% per jaar over een periode van drie achtereenvolgende jaren, voor bedrijven die aan het begin van de groeiperiode tien of meer werknemers hebben. In 2016 voldeed 1,6% van de bedrijfsvestiging aan het criterium van een snelgroeiend bedrijf. Utrecht heeft na Eindhoven (2,4%) van de vijf grootste steden het hoogste aandeel snelgroeiende bedrijven. Het Nederlands gemiddelde ligt op 1,6%.

Snelgroeiende bedrijven (aantal per 1.000 vestigingen)

 2015201620172018
Utrecht13,716,018,9-
Amsterdam12,815,015,8-
Rotterdam15,617,318,8-
Den Haag8,59,910,5-
Eindhoven17,719,923,5-
Nederland12,214,116,0-

Bron: CBS